Các bệnh lý tuyến tiền liệt – Phần 1

Tuyến tiền liệt là một tuyến đặc thù chỉ có ở nam giới, góp phần hình thành nên tinh dịch. Cùng tìm hiểu các bệnh lý thường gặp của tuyến tiền liệt qua bài viết sau đây.

Vị trí tuyến tiền liệt
Vị trí tuyến tiền liệt

Tuyến tiền liệt hay còn gọi là tiền liệt tuyến hoặc nhiếp hộ tuyến, là một tuyến sinh dục đặc thù chỉ có ở nam giới. Tuyến tiền liệt nằm ngay dưới đáy bàng quang, ôm quanh một đoạn niệu đạo. Cấu trúc tuyến này tồn tại ở tất cả giống đực động vật có vú.
Tuyến tiền liệt đảm nhiệm chức năng hình thành dịch phối trộn cùng tinh dịch, có tác dụng hỗ trợ cho tinh trùng di động thuận lợi trong quá trình phóng tinh cũng như bơi tới gặp trứng sau giao hợp, tạo điều kiện thụ tinh thuận lợi hơn.

Cùng tìm hiểu các bệnh lý thường gặp của tuyến tiền liệt qua bài viết sau đây:

Viêm tuyến tiền liệt cấp tính không đặc hiệu

Tác nhân gây viêm là các vi trùng cùng loại với tác nhân gây viêm đường tiểu, nhất là loại E. coli, Klebsiella, Proteus, Pseudomonas, Enterobacter, Serratia, Enterococcus. Các vi trùng này xâm nhập trực tiếp vào tuyến tiền liệt qua niệu đạo sau hoặc từ bàng quang, hoặc đi gián tiếp theo đường máu, đường limphô từ một ổ viêm nhiễm ở nơi khác (ví dụ từ trực tràng). Một số thủ thuật y khoa cũng có thể gây viêm tuyến tiền liệt như: soi bàng quang, đặt ống thông đường tiểu, thông niệu đạo, mổ tuyến tiền liệt.

Tổn thương viêm cấp có thể chỉ là các ổ áp xe nhỏ, nhiều chỗ, có thể là vùng hoại tử do khu trú, hoặc là tình trạng hoá mủ, sung huyết, phù toàn bộ tuyến. Tuyến tiền liệt thường bị phì đại, mềm và xốp.

Tùy theo thời gian và độ nặng, mô tuyến có thể chỉ có thâm nhập bạch cầu đa nhân kèm theo tình trạng tăng tiết của tuyến. Nếu có áp xe, có những vùng hoại tử, tình trạng viêm lan rộng và có thể tạo sẹo về sau. Tình trạng viêm cấp có thể chuyển thành viêm mạn tính.

Viêm tuyến tiền liệt mạn tính không đặc hiệu

Có biểu hiện lâm sàng rõ rệt hơn viêm cấp vì bệnh thường hay tái phát và có lẽ là nguyên nhân thường gặp nhất của viêm đường tiểu ở đàn ông.

Viêm tuyến tiền liệt gây nhiều bệnh lý nguy hiểm
Viêm tuyến tiền liệt gây nhiều bệnh lý nguy hiểm

Có 2 loại gồm: viêm do vi trùng và viêm không do vi trùng.

– Viêm do vi trùng: một số ít trường hợp do viêm cấp tiến triển thành, một số khác do các thủ thuật ở tuyến tiền liệt hay niệu đạo. Trong phần lớn trường hợp, người ta biết rõ quá trình hình thành bệnh. Các vi trùng sinh bệnh cũng cùng loại với các vi trùng gây viêm cấp kể trên.

– Viêm không do vi trùng: là loại bệnh thường gặp nhất hiện nay. Bệnh nhân thường không có tiền căn viêm đường tiểu. Tác nhân gây viêm chưa được biết rõ. Có 2 tác nhân được nghĩ là gây bệnh: Ureaplasma và Chlamydia trachomatis.

Trong cả 2 loại, “tuyến tiền liệt bị thâm nhập bởi nhiều limphô bào, tương bào, đại thực bào và bạch cầu đa nhân trung tính. Cần để ý rằng, trong tình trạng bình thường của quá trình lão hoá, tuyến tiền liệt cũng có thể thâm nhập limphô bào trên mô nền sợi và cơ”, chuyên gia tư vấn bệnh học tại fanpage Tin tức Y tế Việt Nam – Trường Cao đẳng Y Dược Pasteur nhấn mạnh.

Viêm mạn tính thường xảy ra hơn viêm cấp. Cả 2 loại đều có những triệu chứng tại chỗ như đau lưng, khó chịu, tiểu khó, phì đại và đau tuyến tiền liệt. Nhưng viêm mạn tính thường không có triệu chứng tại chỗ mà thường biểu hiện qua viêm đường tiểu. Vì vậy, ở bất kỳ người đàn ông nào có viêm đường tiểu tái phát nhiều lần, đặc biệt là chỉ do một tác nhân gây viêm duy nhất, phải được nghĩ là có viêm tuyến tiền liệt.

Viêm hạt của tuyến tiền liệt

Có 2 dạng viêm hạt:

– Viêm hạt không đặc hiệu: Có thể thứ phát sau các viêm không đặc hiệu kể trên. Tổn thương gồm chất tiết bao quanh bởi các bạch cầu đa nhân trung tính, limphô bào, tương bào và phản ứng tăng sản sợi. Mô viêm hạt có thể có thêm đại bào ăn dị vật. Nguyên nhân có lẽ do phản ứng miễn dịch tự thân.

– Viêm hạt đặc hiệu: Là viêm lao xảy ra sau bệnh lao của đường tiết niệu-sinh dục (thận, bàng quang…) hoặc hiếm hơn sau bệnh lao phổi. Tổn thương là các nang lao điển hình.

Nguồn: yduocthainguyen.net